10 kwietnia 1525 roku po zawarciu traktatu krakowskiego kończącego wojnę polsko-krzyżacką, hołd przed polskim królem Zygmuntem I złożył ostatni mistrz zakonu krzyżackiego Albrecht Hohenzollern. Na mocy traktatu Prusy Zakonne zostały przekształcone w świeckie Prusy Książęce z wyznaniem luterańskim, a pierwszy książę w Prusach Albrecht Hohenzollern uznał się za lennika Królestwa Polskiego. Traktat krakowski otworzył granice Prus dla polskiego handlu, osadnictwa i kultury.
– To właśnie z potrzeby zachowania pamięci o tym wydarzeniu, które ukształtowało tożsamość naszego regionu na stulecia, sejmik województwa warmińsko-mazurskiego ustanowił rok 2025 rokiem 500-lecia hołdu pruskiego – mówił podczas otwarcia konferencji marszałek województwa Marcin Kuchciński. – Rozpoczynamy obchody tej ważnej rocznicy, które staną się okazją do refleksji, edukacji i spotkań wokół naszej wspólnej historii. Zapraszam wszystkich mieszkańców regionu oraz gości do odwiedzania naszych muzeów, odkrywania miejsc pamięci i wspólnego budowania świadomości historycznej.
Gościem rocznicowych obchodów w Olsztynie, w których wzięli udział m.in. parlamentarzyści, samorządowcy, historycy, był także prof. dr hab. Jacek Wijaczka z wydziału nauk historycznych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Wygłosił krótki wykład pt. „Ocena hołdu pruskiego w polskiej historiografii”.
- Książę Albrecht był dobrym władcą - zaznacza prof. Wijaczka. - Dbał o swoich poddanych i rozwój tego terytorium. Zakładał miasta, szkoły, uniwersytet w Królewcu, więc niewątpliwie sam region na rządach Albrechta skorzystał.
Królewiec stał się ośrodkiem polskich wydawnictw, gdzie stworzono zasady polskiej ortografii i gramatyki. Na potrzeby polskich osadników napływających licznie na te tereny po 1525 roku z Mazowsza, Podlasia i ziemi chełmińskiej, powstały tam publikacje w ich ojczystym języku.
Całe południe Prus Książęcych aż po Pregołę zamieszkiwała ludność mówiąca po polsku, także w nowych miastach. Książę Albrecht nadał prawa miejskie Olecku i Gołdapi, a jego następca Albrecht Fryderyk, Węgorzewu. W XVII wieku do rangi miast podniesione zostały Giżycko, Pisz oraz Ełk. Niepełne prawa miejskie otrzymało także Szczytno. Również starsze ośrodki miejskie doświadczyły rozkwitu gospodarczego i kulturalnego. Ten pomyślny rozwój przerwał potop szwedzki i jego następstwa.
Kolejna fala polskich osadników napłynęła na tereny pruskie w 1945 roku.
- Pamiętajmy, że rok 2025 to również 80. rocznica powrotu naszych ziem do Polski po II wojnie światowej - dodaje marszałek Kuchciński. - Dwie rocznice, które, choć dzielą wieki, łączy wiele: napływ nowych mieszkańców, potrzeba odbudowy, ale przede wszystkim rola kultury jako spoiwa społecznego i źródła tożsamości. Historia Warmii i Mazur to mozaika kultur, religii i losów ludzkich. Naszym zadaniem, jako wspólnoty regionalnej, jest nie tylko upamiętniać wielkie wydarzenia, ale także dbać o tradycje naszych przodków.
Podczas konferencji, dzięki uprzejmości Archiwum Głównego Akt Dawnych w Warszawie został także zaprezentowany oryginalny pergamin z aktami traktatu pokojowego z 1525 roku. Bezcenny dokument, opatrzony podpisami oraz pieczęciami króla i księcia, jest udostępniany niezwykle rzadko. Będzie go można oglądać w Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie do 16 kwietnia 2025 roku.
Jubileuszową konferencję zwieńczyła inscenizacja hołdu w wykonaniu studentów Studium Aktorskiego im. Aleksandra Sewruka w Olsztynie. Na dziedzińcu zamkowym otwarto także wystawę pt. „500 lat hołdu pruskiego“.
Organizatorem konferencji był samorząd województwa warmińsko-mazurskiego.
✍️ Urząd Marszałkowski w Olsztynie
Komendant Warmińsko-Mazurskiego Oddziału Straży Granicznej gen. bryg. SG Daniel Wojtaszkiewicz wręczył dziś 28 funkcjonariuszom akty mianowania na stopień kaprala.
Organizatorom Regionalnego Festiwalu Pogranicza Kartaczewo oraz Święta Sękacza zarząd województwa przyznał dotacje po 25 tysięcy złotych na realizację tych wydarzeń.
XXIII sesja Sejmiku Województwa Warmińsko-Mazurskiego odbyła się dziś w Olsztynie. Radni zdecydowali między innymi, że rok 2027 w naszym województwie będzie rokiem 150-lecia objawień maryjnych w Gietrzwałdzie.
Konferencja pt. „Polska Wschodnia i przygraniczne regiony Unii Europejskiej wobec wyzwań geopolitycznych: nowa rola polityki spójności“ odbyła się 14 kwietnia w siedzibie Parlamentu Europejskiego w Brukseli.
W dzisiejszym zabieganym świecie rzadko mamy okazję, by naprawdę zwolnić. W sobotę, 25 kwietnia, mieszkańcy Budr oraz turyści będą mieli ku temu idealny powód. Młyn Kulturalny zamieni się w tętniące życiem centrum lokalnego rzemiosła i kulinariów.
19 marca w komendzie Warmińsko-Mazurskiego Oddziału Straży Granicznej odbyła się uroczystość ślubowania nowych funkcjonariuszy. Wręczono również akty mianowania na pierwszy stopień w korpusie chorążych.
Pierwsze wypłaty dostaną seniorzy już 1 kwietnia, kolejne, których standardowy termin przelewu przypada na 6 kwietnia, czyli w świąteczny poniedziałek, zostaną wypłacone jeszcze przed Wielkanocą. Nie wszystkie wypłaty będą miały taką samą wysokość.
Trwa nabór wniosków do konkursu "Regionalne granty na rewitalizację". Łączna pula środków do rozdysponowania wynosi prawie 3,5 miliona złotych.
Współpraca między Izbą Administracji Skarbowej w Olsztynie a Warmińsko-Mazurskim Oddziałem Straży Granicznej w roku 2025 została pozytywnie oceniona.
W Kętrzynie odbyła się roczna odprawa służbowa kadry Warmińsko-Mazurskiego Oddziału Straży Granicznej. Przewodniczył jej komendant WMOSG gen. bryg. SG Daniel Wojtaszkiewicz.